Te projekty mogą odmienić Małopolskę! Siedmioro naszych absolwentów z prestiżowymi nagrodami

Marta Lorek, Daria Guzik, Szymon Misiak, Patrycja Małota, Jan Magiera, Tomasz Jaróg i Marta Tyrka – to reprezentacja Politechniki Krakowskiej, nagrodzona przez Zarząd Województwa Małopolskiego w konkursie “Respectus” im. marszałka Marka Nawary. Wyróżniane są w nim najlepsze prace licencjackie, inżynierskie, magisterskie i doktorskie, które dotyczą zagadnień związanych z samorządem terytorialnym i wpisują się w cele Strategii Województwa Małopolska 2030.
Celem konkursu jest m.in. wyłonienie i nagrodzenie osób, które wnoszą znaczący wkład intelektualny w budowanie pozycji ustrojowej oraz osiągnięć samorządu terytorialnego. Ponadto ideą konkursu jest realizacja i prezentacja przedsięwzięć naukowych, mających praktyczne zastosowanie oraz wyróżnienie wybitnych absolwentów małopolskich uczelni. Do komisji konkursowej wpłynęły w tym roku 24 prace w pięciu kategoriach: “Małopolanie”, “gospodarka”, “klimat i środowisko”, “zarządzanie strategiczne rozwojem” oraz “rozwój zrównoważony terytorialnie”. Nagrody przyznano autorom 19 prac, w tym aż 7 absolwentom Politechniki Krakowskiej. To najliczniejsza reprezentacja ze wszystkich wyróżnionych uczelni! Nagrody oraz propozycję zakupu licencji niewyłącznej do prac (co stanowić będzie podstawę do wykorzystania ich w praktyce z gratyfikacją finansową) otrzymali absowlenci Politechniki:

- Marta Lorek, absolwentka Wydziału Architektury – za pracę inżynierską pt. “Wielofunkcyjne centrum społeczności kampusowej – brama III Kampusu UJ w Krakowie”. Promotorem pracy był dr inż. arch. Bartłomiej Homiński.
- Daria Guzik, absolwentka Wydziału Architektury – za pracę inżynierską pt. “Koncepcja projektowa terenów rekreacji i wypoczynku dla Ryglic”. Promotorką pracy była dr inż. arch. Hanna Hrehorowicz-Gaber, prof. PK.
- Szymon Misiak, absolwent Wydziału Architektury – za pracę inżynierską pt. “Krakoskim targiem – hybrydowa przestrzeń handlowa w koncepcji urbanistycznej Nowego Miasta w Krakowie”. Promotorką pracy była dr hab. inż. arch. Kinga Racoń-Leja, prof. PK.
- Patrycja Małota, absolwentka Wydziału Architektury – za pracę magisterską pt. “Miejskie Centrum Zdrowia Psychicznego w Krakowie”. Promotorem pracy był dr inż. arch. Bartosz Dendura.
- Jan Magiera, absolwent Wydziału Architektury – za pracę magisterską pt. “Rewitalizacja centrum Sułkowic”. Promotorką pracy była prof. dr hab. inż. arch. Dominika Kuśnierz-Krupa.
- Tomasz Jaróg, absolwent Wydziału Architektury – za pracę magisterską pt. “Połączyć na nowo. Projekt Parku Rzecznego Prądnika w Krakowie”. Promotorką pracy była dr hab. inż. arch. Katarzyna Hodor, prof. PK.
- Marta Tyrka, absolwentka Wydziału Inżynierii Środowiska i Energetyki – za pracę magisterską pt. “Analiza przeciwpowodziowa miasta Krakowa”. Promotorem pracy był dr inż. Bernard Twaróg.
Zrównoważony wypoczynek i architektura, która leczy

Daria Guzik w swojej pracy inżynierskiej skupiła się na rekreacyjnych potrzebach społeczności gminnej na przykładzie miasta Ryglice w powiecie tarnowskim. – W dobie narastających wyzwań ekologicznych i urbanistycznych małe i średnie miasta, takie jak Ryglice, coraz bardziej potrzebują przestrzeni rekreacyjnych, które łączą funkcjonalność, estetykę i zrównoważony rozwój. Praca, zatytułowana skrótowo „Zielone serce Ryglic”, koncentruje się na opracowaniu koncepcji zagospodarowania terenów wypoczynkowo-rekreacyjnych, uwzględniając potencjał przyrodniczy i historyczny miasta – mówi autorka. Celem projektu było stworzenie przestrzeni odpowiadających na potrzeby mieszkańców różnych grup wiekowych, a także przyciągnięcie turystów poprzez integrację terenów zielonych z zabytkowymi obiektami. Proponowane rozwiązania miały na celu poprawę jakości życia lokalnej społeczności, zwiększenie atrakcyjności turystycznej Ryglic i wsparcie zrównoważonego rozwoju regionu.
Projekt Miejskiego Centrum Zdrowia Psychicznego w Krakowie Patrycji Małoty bazuje na idei architektury jako narzędzia terapeutycznego. Istotnym zagadnieniem jest tu pojęcie neuroarchitektury, które opiera się na zrozumieniu, jak przestrzeń wpływa na nasze zdrowie psychiczne, emocje i zachowania. Forma architektoniczna budynku, zaproponowanego przez absolwentkę Politechniki jest ściśle związana z jego funkcją, odzwierciedla ideę równowagi między jednostką, a wspólnotą. – Wyobraźmy sobie budynek, który jest nie tylko miejscem w kontekście fizycznym, lecz aktywnym elementem w życiu społeczeństwa. Budynek, który nie tylko stanowi schronienie, ale ma istotny wpływ na zdrowie psychiczne, redukuje stres i sprzyja relacji człowieka z naturą. W dzisiejszym świecie, w którym coraz więcej osób zmaga się z problemami psychicznymi, rola architektury w terapii nabiera szczególnego znaczenia – mówi Patrycja Małota, autorka pracy “Miejskie Centrum Zdrowia Psychicznego w Krakowie”.
Próby oddania przestrzeni i zieleni ludziom

Punktem wyjścia dla koncepcji architektoniczno-urbanistycznej dla centrum Sułkowic, przygotowanej przez Jana Magierę, była analiza materiałów historycznych. – Chodzi przede wszystkim o zachowane fotografie archiwalne, relacje mieszkańców oraz mapy. Identyfikację problemów, jakie współcześnie dotyczą obywateli miasta, umożliwiła natomiast ankieta przeprowadzona na grupie badawczej złożonej z mieszkańców – mówi autor pracy. Dzięki zaprojektowanym zmianom układu komunikacji i wyprowadzeniu przelotowego ruchu samochodowego z płyty placu, Rynek Miejski w Sułkowicach stałby się w całości dostępny dla użytkowników pieszych, a ulica 24 lipca przeobraziłaby się w deptak dostępny samochodowo jedynie dla mieszkańców i służb publicznych.
Celem Szymona Misiaka w pracy „Krakoskim targiem – hybrydowa przestrzeń handlowa w koncepcji urbanistycznej Nowego Miasta w Krakowie” było zaprojektowanie obszaru łączącego zieloną przestrzeń rekreacyjną miasta z funkcją handlową, bazując na tradycyjnej formie krakowskich targowisk. Przestrzeń zaprojektowano w duchu zrównoważonej urbanistyki, promując m.in transport zbiorowy, wsparcie lokalnych producentów czy zastosowanie rozwiązań zielono-niebieskiej infrastruktury.
Z kolei projekt Wielofunkcyjnego Centrum Społeczności Kampusowej Marty Lorek miał być odpowiedzią na potrzeby studentów poprzez zapewnienie miejsc do nauki, pracy, spędzania czasu między zajęciami, a także przestrzeni kreatywnej dla organizacji studenckich. – Projektowi przyświecała idea utworzenia środowiska pracy i nauki dostosowanego do współczesnych standardów przestrzeni edukacyjnych, czyli tzw. “learning environment”. Potrzeba budynku o takiej funkcji została wskazana również przez organizację UJ „Campus living Lab” zajmującą się m. in. wspieraniem akcji mających wpływ na szeroko pojęty rozwój III Kampusu UJ – mówi Marta Lorek, autorka pracy pt. „Wielofunkcyjne centrum społeczności kampusowej – brama III Kampusu UJ w Krakowie”.
Projekt Tomasza Jaróga przedstawia pomysł na rewitalizację Doliny Prądnika, która w zamyśle przywraca ciągłość ekologiczną naruszoną w ocenie autora pracy przez rozbudowę infrastruktury. Główną ideą była odbudowa funkcji ekologicznych tego obszaru z wykorzystaniem naturalnych rozwiązań. – W obliczu dynamicznego rozwoju miast tereny zielone stoją przed poważnymi wyzwaniami. Urbanizacja prowadzi do fragmentacji i degradacji przestrzeni przyrodniczych, które pełnią kluczową rolę w ekosystemie miejskim. Przykładem takiej przestrzeni jest Dolina Prądnika w Krakowie, będąca cennym korytarzem rzecznym, który wspiera bioróżnorodność, poprawia jakość powietrza oraz reguluje mikroklimat. Niestety, intensyfikacja zabudowy często prowadzi do zaniedbania i fragmentacji tych obszarów – mówi Tomasz Jaróg, autor pracy “Połączyć na nowo. Projekt Parku Rzecznego Prądnika w Krakowie”.

Symulowana powódź, która może ochronić przed prawdziwą
Marta Tyrka podjęła w swojej pracy magisterskiej jakże aktualny termat bezpieczeństwa powodziowego. Dlatego opracowanie pt. “Analiza przeciwpowodziowa miasta Krakowa” miało dla jury konkursowego szczególne znaczenie. – Przeanalizowałam historię powodzi w Krakowie i istniejące zabezpieczenia oraz przeprowadziłam symulację przerwania wału przeciwpowodziowego na jednym z kluczowych odcinków Wisły – w rejonie Wzgórza Wawelskiego. Wyniki analizy moga być istotnym wkładem w optymalizację działań w ramach zarządzania kryzysowego oraz ochrony zabytkowej infrastruktury miasta – mówi autorka. Praca składa się z czterech części, w których opisano historię powodzi w Krakowie, z uwzględnieniem najistotniejszych wydarzeń w ostatnich dekadach oraz oceny skuteczności dotychczasowych działań ochronnych. Autorka przeanalizowała rolę obszarów retencyjnych w dorzeczu górnej Wisły i ich wpływ na redukcję ryzyka powodziowego w Krakowie, a także przeprowadziła symulację skutków przerwania wału przeciwpowodziowego przy użyciu specjalistycznego oprogramowania HEC-RAS, która wskazuje na potencjalne straty i szkody.
Teoria w praktyce
– Laureaci “Respectusa” wnoszą znaczący wkład intelektualny w budowę i osiągnięcia samorządu terytorialnego. Wspieramy realizację Strategii Województwa Małopolska 2030, poprzez przedsięwzięcia naukowe, mające praktyczne zastosowanie i – co ważne – wyróżniające absolwentów uczelni wyższych – mówi Witold Kozłowski, Marszałek województwa Małopolskiego. Wszystkim autorkom i autorom nagrodzonych przez Zarząd Województwa Małopolskiego prac złożono propozycję zakupu licencji niewyłącznej do opracowania naukowego, co stanowi podstawę do wykorzystania go w praktyce. W przypadku pracy licencjackiej lub inżynierskiej gratyfikacja finansowa wynosi 3 tys. zł, pracy magisterskiej 4 tys. zł, pracy doktorskiej 5 tys. zł.
(jp)
