Politechnika Krakowska laureatem konkursu „Bezpieczna uczelnia”
Politechnika Krakowska laureatem konkursu „Bezpieczna Uczelnia”! Znalazła się wśród 7 szkół wyższych nagrodzonych za najlepsze praktyki antymobbingowe i antydyskryminacyjne. Kapituła doceniła kompleksowość i systemowy charakter rozwiązań PK, które obejmują profilaktykę, mediacje, wsparcie psychologiczne i prawne oraz działania sankcyjne. Gala rozdania nagród odbyła się 25 września 2026 roku na Uniwersytecie Warszawskim.
„Bezpieczna Uczelnia” to ogólnopolska inicjatywa, przeprowadzona przez Uniwersytet Warszawski na zlecenie Ministerstwa Nauki i Szkolnictwa Wyższego. Celem konkursu, do którego przystąpiło 38 uczelni, była identyfikacja i promocja skutecznych działań – od polityk równościowych i procedur antymobbingowych po szkolenia, akcje edukacyjne i rozwiązania zwiększające zaangażowanie społeczności akademickiej. Nagrodzone rozwiązania, w tym te z PK, mają być upowszechniane jako dobre praktyki możliwe do wykorzystania w innych szkołach wyższych.
– Nasz system opiera się na kilku filarach: profilaktyce, czyli podnoszeniu świadomości członków społeczności akademickiej PK w postaci szkoleń świadomościowych i udostępnianych materiałów edukacyjnych, cyklicznej ocenie ankietowej warunków pracy i studiowania oraz pomocy osobom poszkodowanym, m.in. w postaci konsultacji psychologicznych. Oczywiście, stworzyliśmy również mechanizmy dyscyplinujące, a w ostatnim czasie mocno stawiamy na mediacje, które pozwalają na polubowne rozwiązywanie konfliktów – wyjaśnia dr inż. Marek Bauer, prorektor Politechniki Krakowskiej ds. studenckich. – Jesteśmy uczelnią techniczną, która musiała stworzyć kadry wyspecjalizowane w tego rodzaju działalności, dlatego tym bardziej cieszy nas, że udało się zbudować spójny i coraz skuteczniejszy system – dodaje.
System pomocowy PK został zdefiniowany w Planie Równości dla Politechniki Krakowskiej na lata 2022-2025 – dokumencie nastawionym na zapewnienie bezpiecznego funkcjonowania i równego traktowania wszystkim członkom społeczności akademickiej PK we wszystkich aspektach działania uczelni i jest kontynuowany w ramach realizacji Planu Równości dla Politechniki Krakowskiej na lata 2026-2030.
Profilaktyka i reagowanie na groźne sytuacje
Uczelnia prowadzi regularne badania ankietowe wśród członków społeczności akademickiej, których celem jest monitorowanie skali występowania zachowań niepożądanych. Badania prowadzone są osobno w grupach nauczycieli akademickich, pracowników administracji, studentów i doktorantów. Obejmują one szeroki zakres pytań dotyczących częstości występowania mobbingu, dyskryminacji ze względu na wiek, płeć, orientację seksualną, niepełnosprawność, a także przejawów agresji słownej i fizycznej oraz molestowania – zarówno doświadczanych osobiście, jak i obserwowanych jako świadek. Uczelnia prowadzi również statystyki zgłaszanych spraw. Wszystkie takie sprawy są skrupulatnie badane, a osoby zgłaszające mogą liczyć na wsparcie psychologiczne i prawne oraz na informowanie o kolejnych etapach postępowania.
Politechnika Krakowska przykłada dużą wagę do edukacji i profilaktyki. Szkolenia dla pracowników z zakresu przeciwdziałania mobbingowi i dyskryminacji organizowane są dwa razy w roku. Dodatkowo wszyscy studenci pierwszego roku studiów przechodzą obowiązkowe szkolenia świadomościowe. Doktoranci mają natomiast otwarty dostęp do szkoleń dobrowolnych. Uczelnia prowadzi także specjalistyczne warsztaty z zakresu komunikacji opartej na porozumieniu bez przemocy. W ramach działań edukacyjnych przygotowywane są również artykuły z zakresu psychoedukacji w czasopiśmie „Nasza Politechnika”, posty w mediach społecznościowych, ulotki informacyjne i gadżety tematyczne.
Na Politechnice funkcjonuje też bezpłatny Akademicki Punkt Pomocy Psychologicznej, który – oprócz indywidualnego wsparcia psychologicznego – oferuje również spotkania w grupach. Mają na celu m.in. wypracowanie przez uczestników umiejętności radzenia sobie w trudnych sytuacjach emocjonalnych, uzyskanie wiedzy psychologicznej oraz zrozumienie jakie korzyści płyną z praktycznego jej zastosowania oraz analizę kompetencji i cech indywidualnych przy zastosowaniu wybranych metod psychologicznych.
Uczelnia organizuje także wydarzenia dedykowane tematyce równości i przeciwdziałania przemocy, w tym cykliczne „Urodziny CeWSA PK” z prelekcjami i warsztatami, wydarzenia specjalne organizowane w ramach Światowego Dnia Zdrowia Psychicznego, konferencję „O kobietach, dla kobiet, przez kobiety. Świadoma kobieta powstrzyma przemoc!” oraz warsztaty w ramach projektu „Dostępna PK” na temat potrzeb osób z niepełnosprawnościami. Politechnika Krakowska współpracuje również z zewnętrznymi ekspertami i instytucjami – CeWSA PK jest członkiem Akademickiej Sieci Bezpieczeństwa i Równości w sekcji antymobbingowej.
Sukces całej Politechniki Krakowskiej
Uzyskana nagroda ma charakter zespołowy. Oprócz prorektora Marka Bauera, który jest współtwórcą i koordynatorem procesu tworzenia uczelnianego systemu pomocy, kluczową rolę w jego powstaniu odegrały mgr Beaty Romek (Rzecznik ds. Przeciwdziałania Molestowaniu i Dyskryminacji, wcześniej Pełnomocnik Rektora w tym zakresie) oraz dr inż. Elżbieta Jarosińska (dyrektorka CeWSA). System nie powstałby bez bardzo silnego wsparcia i determinacji wielu osób, w tym rektorów PK ś.p. prof. dr hab. inż. arch. Andrzeja Białkiewicza oraz prof. dr hab. inż. Andrzeja Szaraty, a także pomocy kanclerz PK mgr inż. Agnieszki Kosteckiej-Stec oraz kierownik Centrum HR mgr Katarzyny Dydek. Ponadto system tworzą: mgr Patrycja Zemła, mgr inż. Magdalena Florek-Flaga, a wcześniej mgr Dorota Duchnowska i mgr Maja Maliszewska (zespół CeWSA), dr. inż. Maciej Michnej (mediator), dr Agnieszka Szewczyk-Zakrzewska i zespół APPP, mgr Małgorzata Kamieniorz i zespół Działu Spraw Studenckich PK, mgr inż. Jan Ortyl (koordynator ds. dostępności Politechniki Krakowskiej) wraz z zespołem Centrum Dostępności PK oraz dr inż. Agnieszka Łapczuk (asystentka studentów z ASD).
System tworzą również rzecznicy: dyscyplinarni ds. nauczycieli akademickich (tj. prof. dr hab. inż. Artur Ganczarski, dr hab. inż. Agnieszka Lechowska, prof. PK, dr hab. inż. Paweł Staroń, prof. PK, dr hab. inż. arch. Jadwiga Środulska-Wielgus, wcześniej dr hab. inż. arch. Kazimierz Butelski, prof. PK), rzecznicy dyscyplinarni ds. studentów i doktorantów (tj. dr hab. inż. Michał Bereta, prof. PK i dr hab. Klaudia Stala, prof. PK, wcześniej dr inż. Aleksandra Ciastoń-Ciulkin oraz dr hab. inż. Małgorzata Chwał, prof. PK), a także Rzecznicy Praw Studenta (obecnie mgr inż Magda Ptaszkiewicz) i Rzecznicy Praw Doktoranta (obecnie mgr inż Katarzyna Starzak).
Warto dodać, że Politechnika Krakowska nieustannie rozwija swoje działania na rzecz bezpieczeństwa. 24 września 2025 r. uczelnia powołała Straż Akademicką, która czuwa nad spokojem i porządkiem na terenie uczelni. – Bezpieczeństwo fizyczne, psychiczne i równe traktowanie to fundamenty, na których opiera się nowoczesna uczelnia. Będziemy kontynuować działania pomocowe i rozwijać nasz system tak, aby Politechnika Krakowska była miejscem, w którym każdy może rozwijać się w atmosferze szacunku i zaufania. Uzyskana nagroda jest dla nas dodatkowym czynnikiem mobilizującym do dalszej pracy – podsumowuje prorektor Marek Bauer.
Oprócz Politechniki Krakowskiej laureatami głównych nagród w konkursie na najlepsze praktyki antymobbingowe i antydyskryminacyjne zostały również: Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu, Politechnika Gdańska, Uniwersytet Warmińsko-Mazurski w Olsztynie, Uniwersytet Kazimierza Wielkiego w Bydgoszczy, Akademia Teatralna im. Aleksandra Zelwerowicza w Warszawie oraz Politechnika Rzeszowska. Ponadto 6 uczelni otrzymało wyróżnienia, a 25 – certyfikaty uczestnictwa w projekcie.
W gali rozdania nagród uczestniczyła m.in. podsekretarz stanu prof. dr hab. inż. Maria Mrówczyńska, prof. dr hab. Bogumiła Kaniewska (przewodnicząca KRASP) oraz Główny Inspektor Pracy Janusz Krasoń.
