XI Europejski Kongres Samorządów z udziałem Politechniki Krakowskiej

Jak informują organizatorzy Europejskiego Kongresu Samorządów, Fundacja Instytut Studiów Wschodnich, w tegorocznej edycji bierze udział ponad 3000 uczestników. XI edycja EKS stanowi okazję do wymiany dobrych praktyk oraz budowania i pogłębiania współpracy między samorządami. Wydarzenie tworzy przestrzeń, w której lokalny wymiar samorządności spotyka się z europejskimi trendami rozwoju i współpracy. EKS jest też miejscem spotkań przedstawicieli samorządów z reprezentantami świata polityki, gospodarki i nauki.

2 marca o godz. 13.10 na scenie głównej Hotelu Gołębiewski odbyła się sesja plenarna „Samorząd w czasach niepewności. Lokalne odpowiedzi na globalne wyzwania” z udziałem wiceprezesa Rady Ministrów, ministra cyfryzacji Krzysztofa Gawkowskiego, a moderowana przez rektora PK prof. dr. hab. inż. Andrzeja Szaratę. W dyskusji udział wzięli także Agata Wojda, prezydentka Kielc, Marcin Kuchciński, marszałek województwa warmińsko-mazurskiego, Zbigniew Wojas, wójt gminy Gdów, Rafał Holanowski, prezes Zarządu Supra Brokers S.A. Uczestnicy sesji skupili się na roli samorządów w obliczu współczesnych kryzysów i dynamicznych zmian zachodzących w świecie. Prof. Andrzej Szarata na wstępie podkreślił, że choć Polska jest dziś jedną z największych gospodarek świata, a poziom życia w miastach znacząco się poprawił, to „wciąż jesteśmy głodni sukcesu” i nie możemy tracić tempa rozwoju. Rektor Politechniki Krakowskiej zwrócił uwagę, że wojna w Ukrainie i napięcia międzynarodowe bezpośrednio wpływają na funkcjonowanie samorządów, które są najbliżej mieszkańców i jako pierwsze reagują na kryzysy.

Wicepremier i minister cyfryzacji Krzysztof Gawkowski w swojej wypowiedzi wskazał, że bezpieczeństwo cyfrowe zaczyna się od codziennych nawyków obywateli. Zwrócił uwagę, że zaniedbania w tym obszarze mogą mieć poważne konsekwencje. Wiceprezes Rady Ministrów podkreślił, że w Polsce toczy się realna walka w cyberprzestrzeni, a liczba ataków jest bardzo wysoka. Ostrzegał, że skutki takich działań mogą być bardzo poważne, od paraliżu transportu po problemy w funkcjonowaniu szpitali. Zaznaczył też, że państwo przeznacza obecnie miliardy złotych na cyberbezpieczeństwo, bo brak inwestycji w tym obszarze oznacza realne zagrożenie dla obywateli. Minister Gawkowski odniósł się także do problemu dezinformacji, zaznaczając jednak, że Polska należy do liderów w Europie w walce z tym niebezpiecznym procederem, ale skuteczność działań zależy od świadomości obywateli i ich odporności na manipulacje.

Prezydentka Kielc Agata Wojda zaznaczyła, że samorządy stoją dziś przed wyzwaniami w niemal każdym obszarze, ale szczególnie ważne staje się bezpieczeństwo cyfrowe, o którym mówił wicepremier Krzysztof Gawkowski. Podkreśliła, że wiele instytucji wciąż pracuje na przestarzałym sprzęcie, tymczasem liczba cyberataków rośnie. Wójt gminy Gdów Zbigniew Wojas mówił, że potrzeby mieszkańców wsi i miast są dziś bardzo podobne, a cyfryzacja staje się podstawą działania państwa. Podobnie, jak prezydentka Kielc, zwrócił uwagę na konieczność modernizacji sprzętu i infrastruktury, a także zabezpieczania systemów takich jak wodociągi przed cyberatakami. Z kolei marszałek województwa warmińsko-mazurskiego Marcin Kuchciński zwrócił uwagę, że samorządy nie mogą działać wyłącznie reakcyjnie. Podkreślił, że zmieniła się rzeczywistość i spadła przewidywalność, dlatego potrzebne jest długofalowe planowanie oraz współpraca między instytucjami. Prezes Zarządu Supra Brokers S.A. Rafał Holanowski reprezentujący sektor ubezpieczeniowy zwrócił uwagę, że podejście do ryzyka w samorządach wyraźnie się zmienia. Podkreślił, że cyberbezpieczeństwo „przestaje być przywilejem, staje się obowiązkiem”, a kluczowe znaczenie ma nie tylko sprzęt, ale także szkolenie pracowników.

W pierwszym dniu XI Europejskiego Kongresu Samorządów rektor Politechniki Krakowskiej wziął również udział jako panelista w dyskusji poświęconej roli uczelni w epoce sztucznej inteligencji. Oprócz prof. Andrzeja Szaraty, głos zabrali także Maria Mrówczyńska, podsekretarz stanu w Ministerstwie Nauki i Szkolnictwa Wyższego, dr hab. Piotr Wachowiak, prof. SGH, rektor Szkoły Głównej Handlowej w Warszawie, prof. dr hab. Mariusz Popławski, rektor Uniwersytetu w Białymstoku oraz dr Jolanta Tkaczyk, prof. ALK, prorektorka ds. studentów i jakości kształcenia Akademii Leona Koźmińskiego.

Prowadzący dyskusję dr hab. Szymon Ossowski, prof. UAM, dziekan Wydziału Nauk Politycznych i Dziennikarstwa Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu, pytał panelistów m.in. o to, w jaki sposób sztuczna inteligencja wpływa na pracę dydaktyczną? Rektor PK prof. Andrzej Szarata wskazywał, że sztuczną inteligencję należy traktować jako narzędzie wspierające studentów i proces dydaktyczny, ale wymienił też niebezpieczeństwa związane z nową technologią: – AI może powodować u jej użytkownika mylne wrażenie, że wszystko wie. Tymczasem nie zawsze mamy kompetencje, by zweryfikować czy narzędzia AI przekazują nam prawdziwe informacje. Podam Państwu przykład. Jestem z wykształcenia inżynierem budownictwa i wpisałem pytanie o metody zabezpieczenia stali przed korozją. Wybrałem jedną z nich i dalej poprosiłem AI, żeby wyjaśniła na czym ona polega. Dostałem oczywiście szczegółowe wyjaśnienia. Ale czy to oznacza, że jestem specjalistą w inżynierii materiałowej i mogę uruchomić firmę, która tą metodą będzie zabezpieczała stal? Oczywiście, że nie. Po pierwsze nie wiem, czy to, co napisano jest prawdziwe. Po drugie, nawet jeżeli byłoby prawdziwe, to przecież nie rozumiem procesu, który tam zachodzi, ponieważ nie mam podstaw z dzieidziny chemii, które są w tym przypadku niezbędne. Wniosek – korzystanie ze sztucznej inteligencji wymaga fundamentalnej wiedzy w danej dziedzinie. W przeciwnym razie staje się niebezpieczne. Wyzwaniem dla szkolnictwa wyższego jest zatem przekonanie młodych ludzi, że muszą zrozumieć podstawy, zdobyć wiedzę, która pozwoli im znaleźć właściwe rozwiązanie danego problemu oraz umożliwi realizowane rzeczy bardziej zaawansowanych i rozwijanie się w danej dziedzinie.

– Rozwój zastosowań AI jest nieprawdopodobnie szybki, a proces kształcenia, który funkcjonuje na uczelniach nie przystaje do ery sztucznej inteligencji. Dlatego czeka nas wielka dyskusja na temat tego, w jaki sposób kształcić inżynierów. Pamiętajmy, że AI jest dla studentów tak naturalna, jak dla innych umiejętność korzystania np. z Excela – zauważył prof. Andrzej Szarata. Jednak rektor Politechniki Krakowskiej optymistycznie patrzy na narzędzia sztucznej inteligencji, m.in. jako wsparcie badań naukowych. Podkreśla także własne doświadczenia w tym zakresie: – Jeżeli chodzi o badania naukowe z perspektywy uczelni technicznej, przyszłość maluje się w jasnych barwach. AI przyspiesza pewne procesy. W swojej pracy naukowej zajmuję się dużymi zbiorami danych i mogę powiedzieć, że bez AI taka analiza byłaby praktycznie niemożliwa, a jeśli zastosujemy fuzję danych – połączymy dane pochodzące z różnych źródeł i będziemy chcieli je wzajemnie weryfikować, w tym wypadku uczenie maszynowe jest absolutną podstawą.

Do wielu aktywności z udziałem przedstawicieli Politechniki Krakowskiej, które zorganizowane zostały 2 marca, należał panel z udziałem włodarzy Ełku, Koszalina i Limanowej oraz dr inż. Aleksandry Ciastoń-Ciulkin z Wydziału Inżynierii Lądowej PK. Uczestnicy dyskutowali o decyzjach, które kształtują miasto. Rozmowę poprowadzi dr inż. Krystian Banet z Katedry Systemów Transportowych i Logistycznych WIL PK, specjalista w zakresie wayfindingu i projektowania graficznego na potrzeby transportu publicznego. Zagrożeniom dla samorządów, czającym się w wirtualnym świecie oraz przeciwdziałaniu im, poświęcona została debata prowadzona przez dr. Grzegorza Gancarzewicza z Wydziału Informatyki i Matematyki PK, specjalistę w zakresie matematyki dyskretnej, algorytmów, kryptografii i sztucznej inteligencji. Ale to nie wszystko. 2 marca uczestnicy Europejskiego Kongresu Samorządów z PK wzięli udział w następujących aktywnościach:

Zwieńczeniem pierwszego dnia XI Europejskiego Kongresu Samorządów w Mikołajkach była gala, podczas której wręczono Nagrody Samorządowiec Roku 2025 dla osób szczególnie zasłużonych dla rozwoju lokalnych wspólnot. Prezydent Lubina Robert Raczyński otrzymał statuetkę z rąk prof. Andrzeja Szaraty, rektora Politechniki Krakowskiej.

Dzisiejszy dzień jest równie emocjonujący. Prof. dr hab. inż. Agnieszka Sobczak-Kupiec, prodziekan Wydziału Inżynierii Materiałowej i Fizyki PK oraz ekspertka Komisji Europejskiej i MNiSW, będzie moderować ważną dyskusję pn. „Partnerstwo dla gospodarki: samorząd-przemysł-nauka”. Swój udział w niej zapowiedzieli: poseł na Sejm RP Dariusz Wieczorek, Maciej Wejman, prezes Zarządu Regionalnego Funduszu Rozwoju Województwa Łódzkiego sp. z o.o., Paolo Acunzo, dyrektor działu „Innowacje / LO Network Italia” Włoskiej Agencji ds. Nowych Technologii, Energii i Środowiska ENEA, Igor Cependa z Karpackiego Narodowego Uniwersytetu im. Wasyla Stefanyka w Iwano-Frankiwsku. Z kolei na temat rozwoju sektora MŚP jako klucza do budowy silnych regionów podyskutują uczestnicy panelu moderowanego przez dr hab. inż. Bożenę Tyliszczak, prof. PK, dyrektor Centrum Zaawansowanych Materiałów Funkcjonalnych i Technologii Biomimetycznych na Politechnice Krakowskiej. W drugim dniu Kongresu pracownicy PK uczestniczą także w wydarzeniach:

Fot. materiały PK