Odpadom dają drugie życie, pacjentom nowe szanse. Wynalazki PK docenione na Międzynarodowych Targach Wynalazków i Innowacji INTARG® 2026
Liczne medale, w tym złote, nagrody specjalne oraz inne wyróżnienia to robiący wrażenie bilans sukcesów naukowców Politechniki Krakowskiej podczas 19. Międzynarodowych Targów Wynalazków i Innowacji INTARG® 2026, które w dniach 2-3 czerwca odbyły się w Katowicach. Prestiżowa impreza po raz kolejny stała się networkingową platformą promocji innowacyjnych produktów, technologii i usług z różnych branż i dziedzin, a co za tym idzie – pozwoliła ludziom nauki zaprezentować potencjał i dorobek myśli technologicznej oraz możliwość wykorzystania opracowanych rozwiązań w przemyśle i gospodarce.
W targach INTARG® co roku bierze udział kilkaset wystawców z całego świata. W 19. edycji nie zabrakło czołowych instytucji sfery nauki, w tym oczywiście szkół wyższych, innowacyjnych przedsiębiorstw (MŚP oraz dużych), start-upów, instytucji wspierających rozwój i wynalazczość jak również wynalazców indywidualnych. Równolegle z targami INTARG® odbyły się Międzynarodowe Targi Ekologii i Ochrony Środowiska INTARG® EKO 2026. Miejscem obydwu inicjatyw było Międzynarodowe Centrum Kongresowe w Katowicach. Główny patronat honorowy nad INTARG® 2026 sprawowała po raz kolejny Światowa Organizacja Własności Intelektualnej WIPO (jedna z 16 agend ONZ).
Podczas tegorocznych targów w Katowicach nagrodzone zostały rozwiązania opracowane na kilku wydziałach Politechniki Krakowskiej. Swoje dokonania prezentowali m.in. naukowcy z Wydziału Inżynierii i Technologii Chemicznej. Złoty medal zdobyli autorzy wynalazku pn. „Mieszanki asfaltowe modyfikowane PET pochodzącym z recyklingu”. Projektem kieruje dr hab. inż. Tomasz Majka, prof. PK, zaś w skład grupy odpowiedzialnej za opracowanie rozwiązania wchodzą również: dr inż. Artur Bukowczan, dr inż. Arkadiusz Rudawski, mgr inż. Radosław Piech, inż. Aleksander Wątroba i Leszek Rzepecki. Badania prowadzone przez chemików z Politechniki w zakresie poprawy właściwości nawierzchni drogowych przy jednoczesnym wykorzystaniu plastikowych odpadów były możliwie m.in. dzięki dofinansowaniu z konkursu TurboGrant organizowanego przez Fundację ORLEN im. Ignacego Łukasiewicza (projekt „Opracowanie sposobu modyfikacji mieszanki asfaltowej za pomocą recyklatów”).
Kolejne medale 19. Międzynarodowych Targów Wynalazków i Innowacji INTARG® 2026 zdobyły projekty rozwijane przez studentów z Wydziału Inżynierii i Technologii Chemicznej PK w ramach przedsięwzięcia „Systemy transdermalne nowej generacji przeznaczone do zastosowań dermatologicznych”, realizowanego w programie „Wsparcie studentów w zakresie podniesienia ich kompetencji i umiejętności” (Działanie 01.05 Umiejętności w szkolnictwie wyższym, Program Fundusze Europejskie dla Rozwoju Społecznego 2021-2027). Projekt jest finansowany ze środków Ministerstwa Nauki i Szkolnictwa Wyższego. Celem projektu finansowanego ze środków Ministerstwa Nauki i Szkolnictwa Wyższego jest m.in. rozwój kwalifikacji i praktycznych umiejętności studentów w zakresie nowoczesnych technik stosowanych w technologii kosmetyków i inżynierii chemicznej, przede wszystkim systemów transdermalnych, a więc leków występujących w postaci plastrów. Ważnym elementem działań młodych badaczy jest także wykorzystanie sztucznej inteligencji w opracowywaniu innowacyjnych produktów kosmetycznych i dermatologicznych.
Za swoje działania studenci z Politechniki Krakowskiej zdobyli 4 medale. Złoty krążek otrzymał projekt „Nanonośniki lipidowe z naturalnym dwukomponentowym składnikiem aktywnym o działaniu antyoksydacyjnym i chelatującym”. 3 srebrne medale uzyskały rozwiązania: „Owocowa-warzywna biomasa jako źródło bio-czynników sieciujących w otrzymywaniu hydrożeli żelatynowych do zastosowań medycznych i kosmetologicznych”; „Kompozycja kosmetyczna w postaci biżelu do stosowania na skórę z naturalnym dwukomponentowym składnikiem aktywnym o działaniu antyoksydacyjnym i chelatującym”; „Kompozycja kosmetyczna w postaci biżelu zawierająca nanonośniki lipidowe z naturalnym dwukomponentowym składnikiem aktywnym o działaniu antyoksydacyjnym i chelatującym”.
W projekcie „Systemy transdermalne nowej generacji przeznaczone do zastosowań dermatologicznych” uczestniczy w sumie 10 osób kształcących się na studiach I i II stopnia – członków trzech studenckich kołach naukowych: KN CosmMed, KN Biohydrogels oraz KN Drug Design. W skład medalowego zespołu studenckiego wchodzą: Magdalena Chrobak, Aleksandra Kamienik, Zuzanna Orzechowska, Adrianna Podlewska, Lidia Faron, Oliwia Kubiczek (KN CosmMed), Kacper Odziomek, Sandra Komaniecka, Natalia Baka (KN Biohydrogels) oraz Magda Ptaszkiewicz z KN Drug Design. Opiekę naukową nad przedsięwzięciem sprawują: dr hab. inż. Magdalena Malinowska, prof. PK, dr hab. inż. Katarzyna Bialik-Wąs, prof. PK, dr hab. inż. Małgorzata Miastkowska, prof. PK.
Złoto na INTARG® 2026 otrzymał również zespół dr. inż. Macieja Pilcha, pracownika Wydziału Inżynierii Lądowej. Grupa z PK zaprezentowała nową technologię druku 3D z metali oraz ich stopów galwanicznych. Rozwiązanie pn. „Technologia druku 3D metali oraz stopów galwanicznych w temperaturze pokojowej z wykorzystaniem procesu elektroosadzania w trybie przepływowym oraz modulacji sygnału prądu stałego” opracowana została w ramach projektu pt. „Wielomateriałowa drukarka 3D dedykowana do produkcji detali z litego metalu oraz stopów galwanicznych, a także elementów hybrydowych typu metal-tworzywo polimerowe przy wykorzystaniu opracowanej sprzężonej technologii elektroosadzania metali oraz fotopolimeryzacji żywic polimerowych” finansowanego przez Narodowe Centrum Badań i Rozwoju w ramach programu Lider XII.
8 zdobyczy medalowych i 4 nagrody przywieźli z Katowic przedstawiciele Wydziału Inżynierii Materiałowej i Fizyki. 3 nagrody specjalne dla projektów realizowanych dzięki wsparciu Narodowego Centrum Nauki oraz Ministerstwa Nauki i Szkolnictwa Wyższego w ramach programu „Studenckie Koła Naukowe Tworzą Innowacje” zgarnął zespół pod kierunkiem prof. dr hab. inż. Agnieszki Sobczak-Kupiec. Platynowym medalem został uhonorowany wynalazek „Bakterie nie takie straszne, jak je malują – kombinacja poliestrów, naturalnych składników i przewodzących cząstek do tworzenia materiałów wspomagających regenerację nerwów”, którego powstanie było możliwe dzięki współpracy z Instytutem Katalizy i Fizykochemii Powierzchni im. Jerzego Habera PAN, Instytutem Farmakologii im. Jerzego Maja PAN oraz Wydziałem Biochemii, Biofizyki i Biotechnologii UJ w ramach realizacji projektu Miniatura: „Ocena potencjału biomedycznego nowych przewodzących kompozytów w kontekście wykorzystania w regeneracji nerwów obwodowych” (zespół: Katarzyna Młyniec, Eliza Szymańska, Julita Wesołowska, Sonia Bujok, Natalia Mikrut, Agnieszka Tomala, Dagmara Słota, Karina Niziołek, Maciej Guzik, Agnieszka Sobczak-Kupiec, Katarzyna Haraźna). Porowate, biokompatybilne materiały kompozytowe bez cytotoksyczności wykazują właściwości przeciwzapalne, antyoksydacyjne i przeciwbakteryjne oraz kontrolowane uwalnianie kannabidiolu. Skalowalne do druku 3D, wspomagają regenerację nerwów i w przyszłości również rdzenia kręgowego. Diamond Award przyznano dla rozwiązania „Naturalne i nietoksyczne płynne nośniki leków do celowanej terapii raka”. Wynalazek jest efektem prac badawczych w ramach wspomnianego konkursu „Studenckie Koła Naukowe Tworzą Innowacje” – projekt „Smart-NADES for women: naturalne rozpuszczalniki dla terapii celowanej nowotworów piersi i jajnika” (zespół: Eliza Szymańska, Katarzyna Młyniec, Dominika Träger, Katarzyna Haraźna, Dagmara Słota, Karina Niziołek, Agnieszka Sobczak-Kupiec). Naturalne nośniki NADES umożliwiają bezpieczniejsze podawanie hydrofobowych leków przeciwnowotworowych, eliminując konieczność stosowania toksycznych alkoholi i surfaktantów. Rozwiązanie może ograniczać skutki uboczne terapii raka piersi i jajnika. Osiągnięcie pn. „Ku przezwyciężeniu wad poli(3-hydroksymaślanu) – bakteryjnego polimeru: materiały opakowaniowe o zmodyfikowanych właściwościach użytkowych, mechanicznych i sensorycznych” zdobyło Award of International Federation of Inventors’ Associations. Wynalazek dotyczy biodegradowalnych folii opakowaniowych o zmodyfikowanych właściwościach mechanicznych, użytkowych i sensorycznych. Folie wykazują działanie antyoksydacyjne i kolorymetryczne, umożliwiając ocenę świeżości mięsa drobiowego poprzez zmianę barwy podczas psucia żywności. Rozwiązanie powstało w kooperacji z Instytutem Katalizy i Fizykochemii Powierzchni im. Jerzego Habera PAN, a także Institute of Macromolecular Chemistry Czech Academy of Sciences (zespół: Eliza Szymańska, Katarzyna Młyniec, Sonia Bujok, Anita Wysopal, Joanna Szechyńska, Martina Nevoralová, Maciej Guzik, Agnieszka Sobczak-Kupiec, Katarzyna Haraźna).
Ponadto, grupa pod kierunkiem prof. Agnieszki Sobczak-Kupiec wywalczyła 5 medali – 3 złote i 2 srebrne. Krążki złote przyznano wynalazkom: „Ku przezwyciężeniu wad poli(3-hydroksymaślanu) – bakteryjnego polimeru: materiały opakowaniowe o zmodyfikowanych właściwościach użytkowych, mechanicznych i sensorycznych”; „Naturalne i nietoksyczne płynne nośniki leków do celowanej terapii raka”; „Doustna platforma dostarczania hydrofilowych związków bioaktywnych do zastosowań w zaburzeniach jelitowych”. Medale srebrne otrzymały rozwiązania: „Zaawansowane biomimetyczne biomateriały gradientowe nowej generacji do regeneracji tkanki kostno-chrzęstnej” i „Nowoczesne biomateriały wspierające regenerację i integrację tkanki kostnej.”
Do tego zestawienia należy dołożyć 3 medale – 2 złote i srebrny dla wynalazków opracowanych w zespole dr hab. inż. Bożeny Tyliszczak, prof. PK. „Biofunkcyjne platformy materiałowe do kontrolowanego uwalniania inhibitorów STING”, czyli rozwiązanie wspierające projektowanie lokalnych systemów modulacji odpowiedzi zapalnej dla medycyny regeneracyjnej i implantologii, uhonorowano nie tylko złotym medalem, ale także nagrodą specjalną World Intellectual Property Organization WIPO Award (zespół: Katarzyna Sala, Katarzyna Włosowicz, Zuzanna Stępińska, Magdalena Bańkosz, Magdalena Kędzierska, Bożena Tyliszczak). Złoto przyznano też wynalazkowi „Transdermalny system dostarczania cytostatyków z wykorzystaniem anizotropowych nanocząstek Janusa do celowanej terapii nowotworów skóry”, który może zwiększać skuteczność terapii celowanej oraz ograniczać toksyczność leczenia wobec zdrowych komórek. Wynalazek ze srebrem katowickich targów „Rapid prototyping systemu LOD” to nowoczesny system rapid prototyping platformy Lab-on-Disc (LOD) umożliwiający szybkie projektowanie i wytwarzanie mikroprzepływowych układów diagnostycznych do zastosowań biomedycznych, diagnostyki przyłóżkowej oraz automatyzacji analiz laboratoryjnych.
(bk)
Fot. archiwa prywatne wystawców
