Jak odrodzić ekosystem wokół królowej rzek w Krakowie? Absolwentka Politechniki wie i zdobywa międzynarodowe uznanie

Już kilkukrotnie studentki Politechniki Krakowskiej stawały na podium konkursu organizowanego przez europejski oddział Międzynarodowej Federacji Architektów Krajobrazu (International Federation of Landscape Architects) – IFLA Europe. W zakończonej edycji Landscape Architecture Students and Young Professionals Competition, Angelika Duda, absolwentka architektury krajobrazu, kierunku realizowanego na Wydziale Architektury PK, zajęła I miejsce. Jury doceniło jej pracę dyplomową pt. „Topografie wodnej sukcesji – projekt biocenotycznego parku zmiennego Starorzecza Wisły w Krakowie” , opracowaną pod opieką promotorską dr hab. inż. arch. Katarzyny Łakomy, prof. PK.

Konkurs IFLA Europe Landscape Architecture Students and Young Professionals Competition to dla wschodzących talentów wyjątkowa szansa na zdobycie uznania na szczeblu europejskim. Inicjatywa IFLA Europe kierowana jest zarówno do studentów, jak i do młodych profesjonalistów w dziedzinie architektury krajobrazu. Konkurs składa się z dwóch kategorii: A – projekty koncepcyjne i pomysły studentów architektury krajobrazu oraz B – projekty zrealizowane przez praktyków (do ukończenia 40. roku życia).

Zwyciężczynią w kategorii projektów studenckich została Angelika Duda, absolwentka Wydziału Architektury Politechniki Krakowskiej. Architektka krajobrazu w swojej pracy dyplomowej (obronionej z wyróżnieniem) podjęła temat topografii sukcesji wodnej i zaprojektowała park biocenotyczny na terenie Starorzecza Wisły w Krakowie. Koncepcja Angeliki Dudy stanowi odpowiedź na problemy współczesnych miast, które mierzą się z kryzysem klimatycznym i postępującą utratą bioróżnorodności, co z kolei wymaga nowego podejścia do projektowania przestrzeni. Priorytetem nie jest obecnie kontrolowanie procesów przyrodniczych, ale ich wspieranie i wzmacnianie.

Praca studentki Politechniki Krakowskiej koncentruje się na obszarze starorzecza Wisły w Krakowie – cennym elemencie miejskiego systemu ekologicznego, który podlega ciągłym przekształceniom, będąc jednocześnie narażonym na silną presję antropogeniczną. Projekt dyplomowy został poprzedzony kompleksowymi analizami przyrodniczymi, hydrologicznymi, przestrzennymi i krajobrazowymi. Autorka zwróciła szczególną uwagę na procesy wpływające na funkcjonowanie ekosystemu oraz regulację lokalnego mikroklimatu. Pozwoliło to na rozpoznanie potencjału środowiskowego terenu i opracowanie koncepcji ochrony opartej na wzmocnieniu naturalnych mechanizmów regeneracyjnych. Propozycją Angeliki Dudy jest park biocenotyczny o zmiennym charakterze, wykorzystujący rozwiązania oparte na naturze (Nature-based Solutions). Projekt wspiera procesy sukcesji wtórnej – odrodzenia się ekosystemu, przywraca funkcje hydrologiczne, zwiększa retencję wód oraz tworzy różnorodne siedliska dla lokalnej fauny.

Praca dyplomowa Angeliki Dudy zdobyła uznanie nie tylko IFLA Europe. Doceniono ją również nagrodami i wyróżnieniami m.in. w konkursach: „Respectus” im. Marka Nawary (Nagroda Główna) oraz „Klimat dla wolności” (III miejsce), a także w World Landscape Architecture Awards (wyróżnienie honorowe). Należy dodać, że studentki WA Politechniki Krakowskiej wcześniej już trzykrotnie stawały na podium konkursu organizowanego przez IFLA Europe: Marta Szar – II miejsce, Katarzyna Jamioł – dwukrotnie II miejsce.

Angelika Duda (na zdjęciu – archiwum prywatne A.D.), zwyciężczyni konkursu IFLA Europe, w czasie studiów na Politechnice Krakowskiej aktywnie angażowała się w działalność Koła Naukowego Krajobrazy „Landscapes”, rozwijając swoje zainteresowania projektowe oraz uczestnicząc w inicjatywach związanych z architekturą krajobrazu. Obecnie pracuje zawodowo jako projektantka krajobrazu. Jej zainteresowania zawodowe koncentrują się wokół projektowania zrównoważonych i odpornych przestrzeni, które odpowiadają na współczesne wyzwania środowiskowe i klimatyczne. – W swojej pracy zwracam szczególną uwagę na bioróżnorodność, rolę wody w krajobrazie oraz rozwiązania oparte na naturze. Bliskie jest mi postrzeganie krajobrazu jako żywego, dynamicznego systemu, a projektowania, jako świadomego kształtowania relacji pomiędzy człowiekiem, przestrzenią i zachodzącymi w niej procesami przyrodniczymi – mówi Angelika Duda. Laureatka konkursu IFLA Europe w przyszłości chce poszerzać doświadczenie zawodowe, podejmować jeszcze bardziej złożone wyzwania projektowe i rozwijać własny język projektowania oparty na poszanowaniu naturalnych procesów oraz świadomym odpowiadaniu na zmieniające się potrzeby krajobrazu i jego użytkowników. Poza działalnością zawodową, pasją Angeliki Dudy jest rysunek krajobrazowy. – Traktuję go zarówno jako formę twórczej ekspresji, jak i sposób uważnej obserwacji przestrzeni – jej charakteru, proporcji, światła i zmienności. Jest on dla mnie również narzędziem rozwijania wrażliwości przestrzennej, którą staram się przenosić do pracy projektowej – dodaje absolwentka Politechniki Krakowskiej.

IFLA Europe – europejski oddział Międzynarodowej Federacji Architektów Krajobrazu (International Federation of Landscape Architects), powstał 4 kwietnia 1989 r. Organizacja zrzesza obecnie 34 krajowe stowarzyszenia architektów krajobrazu. IFLA Europe działa na rzecz rozwoju i ochrony zawodu architekta krajobrazu. Do jej głównych zadań należy: reprezentowanie branży w kontaktach z instytucjami Unii Europejskiej i innymi organami międzynarodowymi, promowanie wysokich standardów kształcenia oraz praktyki zawodowej w dziedzinie architektury krajobrazu, a także wspieranie wymiany wiedzy, doświadczeń i dobrych praktyk między krajami członkowskimi.

 (bk)

Fot. 1: wizualizacja projektu autorstwa Angeliki Dudy